IN BEELD

‘PUZZELEN IS NIET GEBONDEN AAN LEEFTIJD’

Tekst en Beeld Mike Raanhuis

De bestverkochte puzzel van Dicks hand is ‘Rondje Texel’.

Sinds maart 2020 regeert corona onze levens met straffe hand en zijn we veel aan huis gebonden. Als gevolg hiervan zijn de legpuzzels niet aan te slepen, waaronder de immens populaire en bontgekleurde puzzels van Studio Jan van Haasteren. Dick Heins is een van de drie Van Haasteren-tekenaars en FNV Magazine ging – op gepaste afstand – bij hem langs.

De haaienvin, het oog op een steeltje en de snelle slak. Het zijn zomaar wat vaste ‘karakters’ die in iedere Van Haasteren zijn terug te vinden. Dick Heins zit achter zijn tekentafel en dekt snel wat ontwerpen af. ‘Strikt geheim’, zegt hij schamper lachend. ‘Dit wordt mijn volgende puzzel, die rond september in de winkels ligt.’ Volgens Dick Heins gaan de Van Haasteren-puzzels om het ontsnappen aan de waan van de dag. Daarnaast zijn de lol, de gezelligheid en het onverwachte de ingrediënten die zorgen voor die onfeilbare aantrekkingskracht.

Dick zit zelf dan ook geregeld te grinniken achter zijn bureau. Hij vervolgt: ‘Het mooie is, puzzelen is laagdrempelig en niet gebonden aan leeftijd.’ Ironisch genoeg is Heins zelf totaal geen puzzelaar. Daar heeft hij het geduld niet voor, zo verklaart hij. Best bijzonder uit de mond van een tekenaar die tweeëneenhalve maand doet over een Van Haasteren-plaat en extreem kritisch is op werkelijk ieder lijntje dat hij zet.

PROEVE VAN BEKWAAMHEID

Eerder tekende Heins voor onder meer Bobo, Donald Duck en Junior Suske en Wiske, maar sinds een jaar of acht werkt hij nagenoeg fulltime aan de Van Haasteren-puzzels. ‘Ik ken Jan al sinds 1985 en ik was altijd al fan van zijn werk’, zo vertelt hij. ‘Toen Jan in 2013 vroeg of ik samen met nog een tekenaar voor Studio Jan van Haasteren wilde komen werken, kwam een jongensdroom uit. Maar goed, doe het maar eens. Ik leg de lat altijd hoog voor mijzelf. Van één of twee tekeningen in mijn hele carrière zeg ik: die staan als een huis. Kortom, ik heb een maand of drie alleen maar zitten oefenen op die specifieke stijl. Ik moest bovendien een soort van proeve van bekwaamheid afleggen. En terecht! Het mooiste compliment is als mensen het verschil niet zien. Voor gezichtsuitdrukkingen oefende ik vroeger in een handspiegeltje, die koppen tekende ik dan na. Tegenwoordig kan ik ze zo uit mijn hoofd op papier zetten.’

KETTINGREACTIE

Het is bizar om te zien dat Dick Heins al zijn platen eerst schetsmatig opzet met de hand en later finaal maakt met een inktpen. Het inkleuren gebeurt op de computer. Het mooie aan deze platen bedenken en uitwerken vindt Dick dat zijn fantasie oneindig mag zijn. Dick: ‘Als ik dat vogeltje nou eens op zijn linkerschouder zet, dan kan er een papegaai op zijn rechter, die pikt vervolgens in het oor van de man, die op zijn beurt schrikt waardoor de sigaret uit zijn mond valt. Die peuk komt op een stuk vuurwerk terecht waardoor de boel ontploft. Kijk, dat is nou Van Haasteren ten voeten uit. Zo’n kettingreactie, dat vinden mensen leuk. En om je de waarheid te zeggen: ikzelf ook! Ik start ’s ochtends rond half zeven en ik heb nog nooit met tegenzin een puzzelplaat getekend. Dat is maar goed ook, want geheid dat je het ziet. Kijk, Jan verstopt zichzelf graag in zijn tekeningen, ik doe dat sinds afgelopen jaar met mijn overleden vader. Ik weet nog goed welke tekening ik maakte in de periode van zijn overlijden. Ik zie het ook aan mijn werk, het is minder gedetailleerd en soms zelfs slordig. Niet dat anderen het opvalt, hoor. Grappig genoeg is het een van mijn bestverkochte puzzels tot nu toe.’

In totaal tekent Dick Heins drie à vier Van Haasteren-puzzels per jaar. Het concept gaat naar Jan, diens dochter en tevens zaakwaarnemer, en naar puzzelproducent Jumbo. ‘Zij keuren mijn tekeningen in verschillende ontwerpstadia goed’, vertelt Dick. ‘Ik krijg wel eens zaken terug als: “Dat is geen Van Haasteren-paard, Dick, dat is je eigen paard.” Gelukkig gaat alles in goed overleg. Uiteindelijk zit er een maand of drie tussen mijn ingeleverde plaat tot aan het moment dat de nieuwe Van Haasteren-puzzel in de winkel ligt.’

‘IK HEB NOG NOOIT MET TEGENZIN EEN PLAAT GETEKEND’

Deel deze pagina