SUCCESVOLLE ACTIES

ODE AAN DE AFVALHELD

Tekst Ronald de Kreij Beeld Gerben Pul, Martin de Bouter

Hanan Yagoubi: ‘… ongelooflijk blij met mijn kaderleden…’

Driekwart jaar aandacht vragen en actie voeren heeft succes gehad: er komt een fonds voor de medewerkers van afvalenergiecentrales die hun baan verliezen als gevolg van de klimaatdoelstellingen van het kabinet. Volgens FNV-bestuurder Hanan Yagoubi is dit ‘fantastische succes’ volledig toe te schrijven aan de gedrevenheid van het personeel. Ze brengt daarom een ode aan 'haar' afvalhelden.

‘Kijk maar eens naar de filmpjes die wij van de acties hebben gemaakt’, zegt Hanan Yagoubi. ‘Vooral de eerste, toen de weegbruggen werden geblokkeerd. Dan begrijp je wat ik bedoel.’

Hanan refereert aan de acties van de medewerkers van de afvalenergiecentrales die zijn uitgedraaid op een doorslaand succes. De filmpjes daarover geven volgens haar goed weer wat ze daarbij diep in haar hart voelde, maar lastig onder woorden weet te brengen: de betrokkenheid van de medewerkers, de saamhorigheid, de gedrevenheid … Dat alles verpakt in een warm gevoel.

‘Werkelijk fantastisch’, zegt ze. ‘Ik ben ongelooflijk blij met mijn kaderleden en trots op alle medewerkers in de sector die zich tegen het beleid van het kabinet hebben verzet. Zelfs de chauffeurs van de vrachtwagens die afval kwamen brengen maar door de acties in de file stonden voor de weegbruggen, toonden hun sympathie. Die zeiden: wij steunen jullie, want het gaat ook om ónze werkgelegenheid.’

GEUZENNAAM

Hanan spreekt consequent over afvalhelden. Deze term werd in eerste instantie gebruikt door de werkgevers, omdat hun personeel ondanks de coronacrisis 'gewoon' keihard doorwerkte. Daarna nam de FNV-bestuurder de term over als een soort geuzennaam voor de actievoerende medewerkers bij de afvalenergiecentrales.

Die acties leverden resultaat op: een koude sanering van de sector is van de baan. De Tweede Kamer nam moties aan over een afvalfonds en over een plan voor de afbouw van de capaciteit van verbrandingsovens. In de nieuwsbrief schreef Hanan daarom een ode aan 'haar' afvalhelden. Hieronder citeren we delen uit die ode.

Maar voor volledigheid hier eerst nog een korte samenvatting van wat er tot dusver heeft gespeeld. De ongeveer 7.400 werknemers van de elf afvalenergiecentrales in ons land zagen hun werk ernstig in de knel komen door de invoering van een importheffing op afval twee jaar geleden. Daardoor nam het aanbod van te verbranden afval fors af, en daarmee ook het bijbehorende werk. Begin dit jaar pakten de medewerkers, gesteund door de FNV, de handschoen op en trokken aan de bel. Ze eisten duidelijkheid. Wat was de politiek van plan te gaan doen. Was er überhaupt een plan?

RUSTIG LEVEN VERSTOORD

Het rustige leven van de afvalheld werd dit jaar ernstig verstoord door de politieke onwil om de importheffing in te trekken, schrijft Hanan in haar ode. Dit ondanks de belofte dat dit zou gebeuren als de werkgelegenheid in de sector onder druk kwam. Het werk van de afvalheld en zijn collega’s kwam door deze politieke opstelling ernstig in gevaar. Gemotiveerd om ook dit probleem aan te pakken en zo de continuïteit van een schone, leefbare en veilige samenleving te kunnen blijven garanderen, ging de afvalheld aan de slag. Maar hoe pak je zoiets aan? Van de werkgevers hoorde hij dat zij, ondanks alle inspanningen en afspraken die ze waren nagekomen richting overheid, niets voor elkaar hadden gekregen. De politiek zat bovendien op dat moment in een diepe crisis en was op veel dossiers ernstig verdeeld.

Ondanks deze slechte vooruitzichten pakte de afvalheld de handschoen met veel bravoure op. Hij begon alle politieke partijen en de Milieuraad aan te schrijven. Helaas kreeg hij geen gehoor. Dat moest dus anders. Wie gehoord wil worden moet eerst gezien worden. De afvalheld trommelde alle FNV-kaderleden in Nederland op. Onder FNV-vlag smeedden zij plannen om zichtbaar én gehoord te worden. Zoals dat hoort werd de politiek nog een laatste kans geboden in de vorm van een ultimatum richting de ministeries van Economische Zaken en Infrastructuur en Waterstaat.

NA HET ULTIMATUM

Na het verstrijken van dat ultimatum werden op 21 mei zo goed als alle weegbruggen van de afvalenergiecentrales tegelijk geblokkeerd. Dit zorgde voor zichtbaarheid! Nog dezelfde dag belde de directeur-generaal van het ministerie van Infrastructuur & Waterstaat voor overleg. Dat was winst. Maar ook de Tweede Kamer moest nog wakker worden geschud. Dat gebeurde op 25 mei, toen twee Kamerleden van de PvdA en Groen Links een petitie van de afvalhelden in ontvangst namen. Ondersteund met ruim tweeduizend handtekeningen vroeg de petitie om de eenzijdig opgelegde importheffing af te schaffen, de continuïteit van de sector te waarborgen en effectief CO2 te besparen.

Ook na deze acties ging de afvalheld door met een lobbytraject richting politiek Den Haag. Tweede Kamerleden werden gevraagd en ongevraagd voorzien van informatie uit de sector om zo politiek draagvlak te creëren voor intrekking van de importheffing. De politiek luisterde en er kwam ook steun voor de ideeën uit de sector, maar alle partijen overtuigen bleek en bleef lastig.

KENNIS BRENGEN

Als de politiek onvoldoende kennis heeft en de kennis niet komt halen, dan moet de kennis maar gebracht worden. Aldus besloot de afvalheld te solliciteren naar een functie in de politiek om zijn kennis te kunnen inbrengen in de circulaire dossiers. Op 21 juni werd aansluitend actie gevoerd in Den Haag. Demissionair premier Mark Rutte kwam ook nog even langs en nam de sollicitatiebrief (die eerder al naar alle Tweede Kamerleden was verstuurd) persoonlijk in ontvangst.

Op 25 juni vond een debat plaats over de circulaire economie, waarin duidelijk werd wat de afvalheld en zijn medestrijders hadden bereikt. Op het dossier Importheffing werden maar liefst drie moties ingediend. Twee daarvan redden het: de motie van de SP voor een afvalwerknemersfonds en de motie van CDA, D66, PvdA en VVD voor een plan voor de afbouw van de capaciteit van afvalverbrandingsovens. Een derde motie van de SGP voor het afschaffen van de importheffing, redde het ditmaal helaas nog niet.

MISSIE NOG NIET KLAAR

Zo heeft de afvalheld laten zien dat je het verschil ook écht kunt maken. Met een fantastisch resultaat: de politiek is ervan overtuigd dat ze in plaats van te praten over een sector, beter kan luisteren naar wat die sector zelf te vertellen heeft. Met als resultaat het afwenden van een koude sanering en behoud van werkgelegenheid.

De afvalheld is echter nog niet klaar met zijn missie. Zijn gesprekken met de Tweede Kamerleden en de betrokken ministeries gaan door tot er concreet invulling is gegeven is aan het afvalwerknemersfonds en het plan voor de afbouw van de capaciteit. Oftewel: tot er een gezond perspectief is voor álle afvalhelden in Nederland.

Wil je ook meevoelen met de afvalheld? Surf dan naar facebook.com/fnvgeo. Daar vind je ook de filmpjes waar FNV-bestuurder Hanan Yagoubi in dit artikel over vertelt.

EEN GROOT SUCCES, MAAR DE AFVALHELD IS NOG NIET KLAAR MET ZIJN MISSIE

Deel deze pagina