CAO’S OVERHEDEN

PRIORITEIT BIJ LOON, VITALITEIT EN THUISWERKEN

Tekst Ronald de Kreij Beeld Doon van de Ven, FNV, Shutterstock

HET RIJK VULT HET SALARIS BIJ AANVULLEND GEBOORTEVERLOF VOOR PARTNERS AAN TOT 100 PROCENT

FNV Overheid heeft bij het Rijk net een nieuwe cao afgesproken. Bij de drie andere 'overheden' die Nederland telt wordt nog druk onderhandeld. Wat zijn daar de gesprekonderwerpen? Een tussenstand van zaken.

Toegegeven, wat hierboven staat klopt niet helemaal. Nederland telt niet in totaal vier overheden. Ons land is – mooi gezegd – een gedecentraliseerde eenheidsstaat met drie gelijkwaardige bestuurslagen: Rijk, provincies en gemeenten. De waterschappen, die velen vaak zien als een vierde bestuurslaag omdat hier ook verkiezingen voor worden gehouden, heten functionele besturen. Het voert te ver om de precieze verschillen uit de doeken te doen. Feit is wel dat FNV Overheid graag bij alle vier gelijksoortige cao-afspraken wil maken. Hoog op de agenda van dit moment staan goede loonafspraken (plus een bonus voor vitale functies), afspraken over thuiswerken (zowel qua beleid als qua vergoedingen), en vitaliteitsafspraken (zodat de medewerkers gezond hun pensioen kunnen halen).

CAO RIJK

Een loonsverhoging van 0,7 procent en een eenmalige uitkering van 225 euro is niet echt een klinkend cao-resultaat. Marco Ouwehand, vakbondsbestuurder van FNV Overheid: ‘Dit was het hoogst haalbare, voor nu. Want er geldt een verzachtende omstandigheid: het is een cao met een looptijd van maar een half jaar, tot eind 2020. En de rijksambtenaren hebben in januari 2020 nog wel 2 procent loonsverhoging gehad. Dus hoewel we nog maar net overeenstemming hebben bereikt, kunnen we alweer direct door naar het volgende overleg.’ Waar Ouwehand liever naar kijkt is de afspraak over een thuiswerkvergoeding voor alle medewerkers bij het Rijk. Daarmee behoort hij tot de groep koplopers van bedrijven en organisaties die als eerste dergelijke afspraken hebben gemaakt. ‘De vergoeding is conform de Nibud-berekening die uitkomt op 2 euro per dag’, zegt hij. ‘Uitgekeerd met terugwerkende kracht tot aan het begin van de coronacrisis. Afgesproken is dat de werkgever 'ruimhartig' met de ingediende declaraties zal omgaan. Daarnaast is er een budget beschikbaar van 250 euro per persoon voor de inrichting van de werkplek, los van de apparatuur en arbo-proof kantoorartikelen die de werkgever zelf beschikbaar stelt.’ Tot slot heeft de FNV-bestuurder afgesproken dat het Rijk het salaris tijdens het aanvullend geboorteverlof voor partners – dat sinds 1 juli 2020 geldt, voor een periode van maximaal vijf weken en verspreid mag worden opgenomen – tot 100 procent zal aanvullen. Volgens de wettelijke regeling bedraagt de uitkering in die extra verlofperiode 70 procent van het salaris.

CAO WATERSCHAPPEN

Op het moment van schrijven van dit artikel hadden de partijen die betrokken zijn bij het overleg over een nieuwe cao bij de waterschappen hun inzet nog maar net uitgewisseld. Maar een eerste winstpunt had bestuurder Yoram Bovenkerk van FNV Overheid toen al binnen. Hij heeft een prachtige thuiswerkregeling voor zijn achterban kunnen afspreken: 3 euro per dag, met terugwerkende kracht tot 1 april, 250 euro eenmalig als tegemoetkoming voor de inzet van de medewerkers tijdens de coronacrisis, en 600 euro op declaratiebasis voor het arbo-verantwoord inrichten van de thuiswerkplek. Dit los van de hardware die door de werkgever beschikbaar wordt gesteld. ‘De reiskostenvergoeding voor de dagen dat er naar kantoor wordt gereisd, wordt dan uitgekeerd op declaratiebasis in plaats van een vaste vergoeding’, vult Bovenkerk nog aan. Wat bij de waterschappen nu nog op tafel ligt, zijn – vooral – afspraken over een goede salarisverhoging en over een vitaliteitspact. ‘Met name dit laatste willen we al heel lang’, vertelt de vakbondsman. ‘Maar de werkgever houdt de boot af en zegt de noodzaak hiervan lokaal te willen bekijken en maatwerk toe te passen als het nodig is. Wij willen echter eenduidige afspraken die gelden voor iedereen en doen daarom wederom een poging om tot afspraken te komen.’

CAO PROVINCIES

Met een beetje geluk zijn op het moment van het verschijnen van dit e-magazine de afspraken over een nieuwe cao bij de provincies nét afgerond. Heeft FNV Overheid-bestuurder Sengul Sozen bereikt wat ze wilde hebben, dan zijn de salarissen voor de provinciemedewerkers met 3,5 procent verhoogd (conform de inzet), hebben zij een vitaliteitspact gekregen en zijn er afspraken gemaakt over thuiswerken en over vergoedingen daarvoor. Maar zover is het op het moment van schrijven van dit artikel dus nog niet. Het blijft bij wensen. Ook andere wensen, zoals deze: ‘We vragen een recht op kantoorwerk voor mensen die dat willen’, aldus Sozen. ‘Want niet iedereen kan of wil thuis werken.’ Zo heeft ze meer onderwerpen die ze aan de cao-tafel wil bespreken. Dat ouderen bijvoorbeeld hun (door corona) onbenut budget voor loopbaanontwikkeling mogen inzetten voor hun eigen vitaliteit. Want afspraken over vitaliteit voor álle medewerkers staan eveneens hoog op de FNV-wensenlijst.

CAO GEMEENTEN

Net als bij de provincies en waterschappen zet FNV Overheid ook bij de gemeenten in op 3,5 procent meer loon plus een bonus voor de vitale functies. Waarom eigenlijk 3,5 procent? De landelijke eis van de FNV voor dit cao-seizoen is toch 5 procent? ‘De gemeenten hebben het zwaar’, legt bestuurder Marieke Manschot uit. ‘Ze hebben de jeugdzorg overgeheveld gekregen, mét bezuinigingen, en ze lopen door corona allerlei inkomsten mis zoals toeristenbelasting en parkeergelden. Terwijl de kosten voor uitkeringen en armoedebestrijding stijgen. Anderzijds verdienen de medewerkers een fatsoenlijke loonsverhoging voor het werk dat ze doen om Nederland draaiende te houden.’ Ook een gevolg van de coronacrisis is het massaal overschakelen naar thuiswerken. ‘Daar willen we goede afspraken over maken’, vertelt Manschot. ‘Sommige gemeenten hebben de reiskostenvergoeding geschrapt zonder hier een vergoeding voor thuiswerken tegenover te stellen. Andere gemeenten hebben wel een thuiswerkvergoeding ingevoerd, maar doen hierbij wat hen zelf goeddunkt. Wij willen één goede regeling voor iedereen.’ Een bijna even divers beeld is volgens Manschot te zien rond de vitaliteitsafspraken. ‘Sommige gemeenten hebben nog een oud generatiepact, en anderen hebben helemaal niets. We willen nu écht toe naar een algemene afspraak die geldt voor alle medewerkers in alle gemeenten.’ Verder nog wensen? ‘Zeker’, zegt ze met klem. ‘We willen verdunning van de dikke flexibele schil, oftewel meer mensen in vaste dienst. En we willen extra aandacht voor de gemeentelijke handhavers. Uiteraard moeten ook zij de 'coronabonus’ krijgen, maar daarnaast willen we afspraken over onder meer de grenzen van hun werk en de voorwaarden voor ontheffing van nachtdiensten. Zo hebben we nog wel wat meer wensen op ons lijstje staan.’

DE WATERSCHAP-MEDEWERKERS KRIJGEN EENMALIG 250 EURO VOOR HUN INZET TIJDENS DE CORONACRISIS

Deel deze pagina